इरानमाथि थप कडा प्रतिबन्ध लगाउने अमेरिकी तयारीप्रति तेहरानको आपत्ति
तेहरान — अमेरिकाले इरानमाथि थप कडा आर्थिक प्रतिबन्ध लगाउने तयारी गरेपछि तेहरानले त्यसको कडा आलोचना गरेको छ। इरानले अमेरिकी कदमलाई आफ्नो सार्वभौमिकता र अन्तर्राष्ट्रिय कानुनविरुद्धको प्रयास भन्दै आपत्ति जनाएको हो।
इरानी विदेश मन्त्रालयका प्रवक्ता इस्माइल बाघाईले शनिबार सामाजिक सञ्जाल एक्समार्फत अमेरिकाले इरानसँग आर्थिक कारोबार गरिरहेका अन्य देश, कम्पनी तथा वित्तीय संस्थालाई समेत अमेरिकी प्रतिबन्ध पालना गर्न बाध्य पार्न खोजेको आरोप लगाए।
उनले विदेशी बैंक, कम्पनी तथा अन्य संस्थालाई इरानसँग व्यापार तथा आर्थिक कारोबार रोक्न बाध्य पार्ने अधिकार अमेरिकासँग नरहेको दाबी गरे। यस्तो कदम संयुक्त राष्ट्रसङ्घको बडापत्रमा उल्लेखित सार्वभौम समानताको सिद्धान्तविपरीत हुने उनको भनाइ छ।
अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले भने इरानविरुद्ध अहिलेसम्मकै कडा आर्थिक कारबाही अघि बढाउने योजना रहेको बताएका छन्। उनले प्रस्तावित अभियानलाई ‘उच्च स्तरको आर्थिक युद्ध’ को संज्ञा दिएका छन्।
अमेरिकी प्रतिबन्धको सम्भावित विस्तारले इरानसँग कारोबार गर्ने विदेशी बैंक तथा कम्पनीहरूलाई समेत असर पर्न सक्ने बताइएको छ। इरानले भने आफ्नो आर्थिक सम्बन्धमा तेस्रो मुलुकलाई दबाब दिने अमेरिकी प्रयास स्वीकार्य नहुने स्पष्ट पारेको छ।
इरानी संसद्को राष्ट्रिय सुरक्षा तथा विदेश नीति समितिका अध्यक्ष इब्राहिम अजिजीले पनि अमेरिकी कदमको आलोचना गरेका छन्। उनले प्रतिबन्धको माध्यमबाट दबाब सिर्जना गर्ने प्रयास कूटनीतिको मर्मविपरीत रहेको टिप्पणी गरेका छन्।
अमेरिका र इरानबीच अन्तिम सम्झौताका लागि वार्ता गर्न तोकिएको ६० दिने समयसीमा सोमबार कुनै सम्झौताबिना समाप्त भएपछि दुई देशबीचको तनाव पुनः बढेको हो।
गत जुनमा अमेरिका र इरानले शत्रुता अन्त्य गर्दै वार्ताका लागि वातावरण तयार पार्ने उद्देश्यले अन्तरिम समझदारीपत्रमा हस्ताक्षर गरेका थिए। तर निर्धारित समयसीमाभित्र अन्तिम सम्झौता हुन नसकेपछि प्रतिबन्ध र आर्थिक दबाबको विषय पुनः प्रमुख विवाद बनेको छ।
अमेरिकाले थप कडा आर्थिक प्रतिबन्ध अघि बढाउने संकेत दिएसँगै दुई देशबीचको कूटनीतिक संवाद थप जटिल बन्ने देखिएको छ। इरानले भने दबाब र प्रतिबन्धको सट्टा समानता तथा पारस्परिक सम्मानका आधारमा वार्ता हुनुपर्नेमा जोड दिएको छ।